Glyfosaat (Roundup) en (in) de media…

NcpY8udt4cHtqVigAA4cW8DAY98Ik las vorige week een super interessant blog/onderzoek over glyfosaat en de behandeling van dit onderwerp in de Franse media. Echt een “spijker op zijn kop artikel”! Ik zie heel veel parallellen met de Nederlandse media en publieke opinie rond dit controversiële onderwerp. Vond het zeer de moeite waard dit te delen en gedeeltelijk te vertalen. Haarfijn en zeer goed onderbouwd wordt uit de doeken gedaan hoe “de media” (ik denk bewust of onbewust samen met de NGO’S) de publieke opinie over dit onderwerp hebben bepaald.

Voor zijn onderzoek onderzocht hij tussen 27 en 29 november (net na de vernieuwde toelating van glyfosaat) 81 persberichten. Voor elk van hen werd gemarkeerd: de mening die werd overgebracht door de titel, de inhoud van artikel, de gebruikte argumenten, de aangehaalde experts, de aangehaalde activisten, de aangehaalde wetenschappelijke instanties, het aantal Facebook ‘shares’ en de naam van de krant. Ik zou zeggen, bekijk de uitkomsten en de grafiekjes zelf in het oorspronkelijke artikel. Met google translate erbij kom je een heel eind.

Hoewel dit onderzoek op zichzelf heel interessant is, is zijn samenvattende, zeer accurate beschouwing over de feiten en fabels rondom glyfosaat mijns inziens nog interessanter.

Met zijn toestemming (merci, chevrepensante !) heb ik hieronder stukjes veelal letterlijk uit zijn verhaal gekopieerd en vertaald. Hier gaat ie dan:
Dit artikel is geen verdediging van Monsanto, noch een verdediging van huidige landbouwmodellen. Wel heb ik de hoop je door dit artikel te overtuigen dat de media ons niet toestaan ​​om dit debat objectief te begrijpen en te volgen. 

De vernieuwing van de licentie voor glyfosaat lijkt onverantwoord, tenminste als we de media moeten geloven. Wanneer we echter beter kijken wat er aan de hand is, wordt het duidelijk dat journalistieke onafhankelijkheid en doortastendheid de grote afwezige in het debat was.

Ecologie is een te complex onderwerp om het te versimpelen tot schijnbare goed-fout tegenstelling en dit is zeker niet de beste manier om de ecologie effectief te verdedigen.

De kloof tussen wetenschappelijke consensus en artikelen in de kranten is helaas zelden zo diep geweest.

IARC heeft glyfosaat geclassificeerd als een “waarschijnlijk carcinogeen”, waarvan velen denken dat het zijn verbod zou rechtvaardigen.

Slechts één (artikel) nam de tijd om de definitie van een dergelijke classificatie te geven. De media hebben deze informatie doorgegeven zonder het uit te leggen.

De classificatie geeft met een mate van zekerheid de indicaties aan dat een middel Kanker KAN veroorzaken (technisch ” gevaar ” genoemd), maar het meet niet de WAARSCHIJNLIJKHEID dat een kanker zal optreden (technisch ” RISICO ” genoemd) door blootstelling aan de stof.

Veertien wetenschappelijke instanties hebben commentaar geleverd op de carcinogeniteit van glyfosaat. Hoe hebben de media deze zeer brede wetenschappelijke consensus doorgegeven ten gunste van de herbicide? Niet verwonderlijk dat deze letterlijk werd genegeerd. Alleen het minderheidsstandpunt van IARC is alom vertegenwoordigd, EFSA en ECHA worden geciteerd (meestal op hetzelfde moment) maar veel minder vaak. Dit is een case study van “false balance.”  Als slechts drie instanties worden genoemd, kan het publiek zich alleen maar een wetenschappelijke onzekerheid voorstellen.

Of men nu voor of tegen glyfosaat is, er is geen enkele reden om het debat op deze manier te sturen.

Er is ontegenzeggelijk een wetenschappelijke consensus: geen verband tussen kanker en glyfosaat. Daartegenover noemt IARC een carcinogeen effect bij de mens:

Er is beperkt bewijs bij de mens voor de carcinogeniteit van glyfosaat. Een positieve associatie werd waargenomen voor non-Hodgkin lymfoom. -CIRC 2015

Het lijkt daarom belangrijk om de mening van IARC in perspectief te plaatsen. Ze geeft niet alleen toe te vertrouwen op beperkt bewijs voor de mens, maar alle instanties over de hele wereld zijn tot conclusies gekomen die hun oordeel tegenspreken.

De eenvoudigste verklaring hiervoor is dat glyfosaat in de praktijk waarschijnlijk niet carcinogeen is met de huidige staat van kennis.

Afgezien van de risico’s van carcinogeniteit, heeft een groot onderzoek (3) aangetoond dat de toename van het glyfosaatgebruik in de Verenigde Staten niet is gevolgd door een toename van de toxiciteit van pesticiden in het algemeen, het omgekeerde effect is zelfs soms gevonden.

Over de “Monsanto-papers”, belangenconflicten en Ghost-writing

Het zou natuurlijk naïef zijn om belangenconflicten, persoonlijke vooroordelen en manoeuvres van lobby’s te ontkennen. Deze informatie is op het eerste gezicht verontrustend, maar door de documenten te controleren [4], realiseren we ons dat het “slechts” 100 pagina’s betreft (van de 4.300).

Sommige opmerkingen van de fabrikanten worden zeker integraal overgenomen, maar andere worden gecorrigeerd of aangevuld, wat diep onverenigbaar is met de hypothese van de media dat alleen de mening van Monsanto kritiekloos is overgenomen zonder een eigen reële reflectie betreffende de feiten.

Met andere woorden, als deze rapportage gebruik zou hebben gemaakt van “copy- paste”, toont dat alleen aan dat het bureau zich baseerde op het wetenschappelijke dossier van de aanvrager, wat de normale procedure is.

Er dient ook te worden opgemerkt dat de referentiepublicatie over de carcinogeniteit van glyfosaat bij mensen volledig wordt gefinancierd met publieke middelen. ”

Andere argumenten wijzen op de (echt) twijfelachtige manoeuvres van Monsanto om glyfosaat te bevoordelen. In tegenstelling tot het geval van copy-paste, ondersteunt concreet bewijs deze theorieën via de Monsanto-papers. Hoewel er geen twijfel over bestaat dat het bedrijf hier de fout in gaat, lijkt het er echter op dat de implicaties van deze e-mails soms overdreven zijn, vooral omdat de controverses die ze oproepen niet voldoende zijn om de mening van de wetenschappelijke gemeenschap te veranderen (vier mogelijk dubieuze studies van meer dan 1000 [9]).

De meest besproken manoeuvre van Monsanto is een geval van ghost-writing in een studie die zelf al verklaarde belangenconflicten in zich te hebben [10]. Het is ook interessant om op te merken dat geen van de vier genoemde onderzoeken (die ook belangenconflicten aangeven) betrekking hebben op de ruwe data. We zijn dus ver verwijderd van het “complot theorieën beeld” dat geschetst wordt door bepaalde media. Voor meer informatie, brengt Bunker D (Franstalig) interessante details.

Nb. Dit artikel negeert opzettelijk de verschillende controverses rond het IARC-rapport om het debat niet onnodig op te splitsen, maar houdt er rekening mee dat geen enkele actor normaal gesproken moet worden bevoordeeld in onze strijd tegen belangenconflicten.

 

Milieu aspecten

Het verbieden van glyfosaat is een beslissing die nooit heilzaam kan zijn: de boer zal naar alternatieve herbiciden grijpen met een (veel) grotere milieu impact.

Het is mogelijk om deze kwestie anders te formuleren: is het wenselijk alternatieve pesticiden aan te moedigen voor glyfosaat?

Deze (alternatieve) herbiciden zijn al in gebruik, maar het verbieden van hun belangrijkste concurrent maakt ze belangrijker dan ooit. Het afwijzen van glyfosaat in naam van de strijd tegen pesticiden verdient een meer diepgaande reflectie.

Dit is zeker de meest “tegen-intuïtieve” informatie: glyfosaat is een essentieel onderdeel van “conservation agriculture”. Weinig bekend, het is een van de meest veelbelovende oplossingen voor het behoud van de biodiversiteit op boerderijen.

Het middel glyfosaat word enorm veel ingezet in ploegloze landbouw gevolgen hiervan zijn:

-vermindert risico van erosie

Andere voordelen:

-de microbiële flora

-de macro-fauna

-waterdoorlatendheid van de grond verbeterd en zuurstofloosheid in de grond verminderd

– de insecten (er staat in veel gevallen bijna jaarrond gewas op het land (ook op bloemenmengsels gebaseerde groenbemesters in de herfst wat dient als foerageergebied voor bijen ea. insecten) (nb. In Frankrijk actueler als hier in Nederland)

– de koolstofopslag

Deze lezing gaat diametraal in tegen de karikatuur die door de tegenstanders van glyfosaat is geschetst, maar op dit moment is glyfosaat de hoeksteen van een efficiënte en beredeneerde ecologische benadering op landbouw.

Helaas leidt het gebrek aan berichtgeving in de media over deze methoden tot een gebrek aan begrip voor boeren, die worden beschouwd als milieuvervuilers, ongevoelig voor het belang van natuur en milieu.”

 

Hieronder volgt zijn eigen conclusie van zijn onderzoek zoals hij dat op zijn blog heeft weergeven:

 

“Het aanbod in de media:

■ De meeste artikelen die op internet beschikbaar zijn, zijn tegen glyfosaat.

■ Glyfosaat-vriendelijke items zijn (bijna) systematisch mislukt door een gebrek aan publiek bereik.

 

De ideologische verschillen:

■ De linkse media bekritiseren systematisch glyfosaat.

■ Rechtse en neutrale media zijn meer genuanceerd in hun berichtgeving.

 

De gebruikte bronnen:

■ 85% van de glyfosaat-vriendelijke wetenschappelijke instanties wordt systematisch genegeerd.

■ De media interviewen bijna nooit de specialisten met betrekking tot het onderwerp.

■ De media citeren een op de twee keer activistische bronnen zonder dat die enige vorm van expertise hebben.

 

De gebruikte argumenten:

■ De argumenten die worden gebruikt om glyfosaat te verdedigen zijn vooral economisch, ondanks het bestaan van goede gezondheids- en ecologische argumenten.

■ Slechts 4% van de artikelen verklaart dat glyfosaat niet gevaarlijk is.

59% van de artikelen was gekant tegen glyfosaat, waarvan 24% nogal viral gingen. Deze media-onevenwichtigheid is veel minder uitgesproken dan verwacht, maar hoewel we 26% glyfosaat-gunstige artikelen konden verwelkomen, hebben deze laatste uiteindelijk slechts 4% van het publiek bereikt.

71% van de Fransen is tegen glyfosaat. [18] Gezien de onevenwichtigheid van de huidige mediaboodschap over het onderwerp, kunnen we ons ernstig afvragen of deze mening niet op zijn minst gedeeltelijk beïnvloed zou worden door de oriëntatie van kranten …

Kortom, hoe is het mogelijk om onze eigen mening over dit onderwerp te vormen, als onze toegang tot informatie zo beperkt en gestuurd is? Kunnen we echt objectief blijven in zo’n context?

Het zijn deze vragen die de controverse van glyfosaat zo interessant maken om te bestuderen, het verdient echt aandacht, al is het maar voor de prachtige oefening van kritisch denken.

Het zou interessant zijn om erachter te komen waar de argumenten die glyfosaat beschrijven vandaan komen. Het wordt beschreven als het slechtste product dat ooit door mensen is gemaakt. Een product bovendien die erg schadelijk voor het milieu is. Op welke studies zijn deze claims gebaseerd? Is het echt feitelijk, of is het een intuïtief gevoel gemotiveerd door de legitieme wens om de huidige landbouwmodellen in twijfel te trekken en Monsanto te veroordelen?

Als glyfosaat, zoals we hebben gezien, niet overeenkomt met de karikatuur die de media, politici en activisten ervan gemaakt hebben, waarom zou het dan een nationale prioriteit zijn geworden? Zou het niet beter zijn om een meer ambitieuze langetermijnstrategie aan te moedigen die zowel het milieu als de wetenschappelijke literatuur respecteert?”

Ok mensen, tot zover zijn verhaal. Ik heb er zelf verder weinig aan toe te voegen ik hoop dat dit verhaal het een en ander verheldert in dit zeer door de media en NGO’S vertroebelde debat. Het is denk ik belangrijk om zaken in perspectief te zetten en gewoon bij de feiten te blijven, anders is het einde echt zoek. Mochten er vragen of onduidelijkheden zijn naar aanleiding van dit verhaal, laat het me weten! Ik heb getracht een samenvatting te maken van iets wat best wel inhoudelijk is. Om het echt goed te begrijpen zou je de hele blog integraal moeten lezen, maar het ontbreekt mij aan de tijd om alles te vertalen. Als er bepaalde stukken zijn die jullie verhelderd willen hebben uit het Frans, dan houd ik me aanbevolen.

rood = tegen glyfosaat       grijs=neutraal      groen= positief over glyfosaat

NB. In Nederland gebeurd precies hetzelfde, de kranten hebben last van een enorme “confirmation bias” (de neiging van mensen om meer aandacht en waarde te hechten aan informatie die de eigen ideeën of hypotheses bevestigt. Tegelijkertijd is er de neiging om minder aandacht te besteden aan informatie die eigen ideeën tegenspreekt)

Welke bronnen gebruiken de krantenartikelen?…. realiseer je goed dat iedereen gekleurd is in deze!

 

 

De Franse blog waar dit verhaal op gebaseerd is: Glyphosate : un échec médiatique

Ruwe data van het onderzoek wat gebruikt is voor het blog: http://chevrepensante.fr/wp-content/uploads/glyphosateVoteUE.xlsx

 

mvg.

Boer Michiel

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s